“Hastayken tavuk çorbası iç” sözünün arkasında sık anılan bir araştırma var. Üniversite açıklamasındaki bilgilere dayanarak çalışmanın neyi test ettiğini, neyi göstermediğini özetliyoruz. Bu yazı tıbbi tavsiye değildir.
Çalışma ne yaptı?
Nebraska Üniversitesi Tıp Merkezi’nden (UNMC) akciğer hastalıkları uzmanı Stephen Rennard, tavuk çorbasının iltihap karşıtı bir etkisi olup olmadığına baktı. Çalışmaya 1993’te başladı ve sonuçları Ekim 2000’de CHEST dergisinde yayımladı.
Ekip, evde yapılan üç tavuk çorbası partisini (biri Rennard’ın ailesinin tarifiydi) ve etiketine göre hazırlanan market çorbalarını denedi. Seyreltilmiş çorba örneklerini, sağlıklı gönüllülerden alınan nötrofillere, yani bir tür akyuvara uyguladı ve çorbanın bu hücrelerin hareketini azaltıp azaltmadığına baktı.
Ne bulundu?
Çorba nötrofillerin hareketini azalttı; market çorbalarının birçoğu da benzer etki gösterdi. Başlangıç örneklerinde yalnızca tavuk suyu etkili olmadı. Araştırmacılar etkinin hangi bileşenden geldiğini belirleyemedi; suda çözünen birden fazla bileşenin birlikte çalıştığından şüphelendiler.
Ne söylenemez?
Bu bir laboratuvar çalışması; hasta insanlarla yapılan bir klinik deney değil. Dolayısıyla çorbanın soğuk algınlığını tedavi ettiğini ya da süresini kısalttığını göstermiyor. Mekanizma ve etkin bileşen de bilinmiyor.
UNMC’nin açıklaması çorbanın sıvı ve besin sağlamasına, rahatlatıcı etkisinin ise plasebo olabileceğine de değiniyor. Yani sıcak bir çorba hastayken iyi bir seçenek olabilir, ama bu çalışma ondan fazlasını kanıtlamıyor. Şikâyetler sürüyorsa doktora başvurmak gerekir.
Çorbaların genel faydaları konusunda neyin söylenip neyin söylenemeyeceği için çorbanın faydaları yazımıza bakabilirsiniz.
Kaynaklar: UNMC: Got a cold or flu? Try chicken soup (4 Aralık 2008)